Vespa 60 năm một huyền thoại

echos-italian-design-la-vespa-2404251.jpg
Ra đời năm 1946, Vespa trở thành biểu tượng của nước Ý, là hình ảnh cho giới trẻ và nhân chứng của sự lãng mạn. Vespa đã làm nên cuộc cách mạng trong thiết kế, biến xe máy trở nên hữu dụng, đẹp và đặc biệt giúp phụ nữ cũng có thể cầm lái một cách dễ dàng.

Vespa khai sinh từ nhà máy Piaggio, hãng sản xuất xe máy thành lập năm 1884 tại Genoa, Italy. Thương hiệu Piaggio lấy từ tên người sáng lập, Rinaldo Piaggio với tên gọi ban đầu Societa Anonima Piaggio. Đầu tiên, Piaggio chế biến gỗ rồi chuyển sang công nghiệp đường sắt, sản xuất ôtô và cuối cùng là đóng thuyền. Trong chiến tranh thế giới nhất, Piaggio sản xuất phụ tùng máy bay. Năm 1938, một năm trước chiến tranh thế giới thứ hai bùng nổ, Rinaldo Piaggio qua đời và để lại gia sản cho hai người con trai, Enrico Piaggio và Armando Piaggio.

Con ong đầu tiên ra mắt năm 1946. (Ảnh: Piaggio)
Con ong đầu tiên ra mắt năm 1946. (Ảnh: Piaggio)

 

 

vespa-1.jpg

Trong thế chiến lần thứ hai, Piaggio sản xuất máy bay chiến đấu và máy bay ném bom hạng nặng cho phe Trục. Khi chiến tranh kết thúc, toàn bộ nhà máy bị phá hủy, 10.000 nhân công mất việc trong khi Piaggio nhận lệnh cấm sản xuất máy bay. Điều đó khiến ông chủ Enrico Piaggio đau đầu tìm hướng đi mới.

Lúc đó, cuộc sống người dân Italy rơi vào khó khăn sau cuộc chiến tàn khốc nhất trong lịch sử nhân loại, đặc biệt trong việc đi lại. Tất cả các ngành công nghiệp bị ảnh hưởng khiến ôtô trở nên đắt và ngay cả khi có đủ tiền mua cũng không có xăng để chạy. Vì vậy, phần lớn sử dụng xe đạp. Với nhạy cảm kinh doanh cùng kiến thức về giao thông tích luỹ được, Enrico đã quyết định chuyển hướng sang sản xuất loại xe phục vụ đa số người dân.

Năm 1945, hai kỹ sư thiết kế của Piaggio, Vittorio Casini và Renzo Spolti trình làng chiếc scooter mang tên Paparino. Tuy nhiên, Enrico không ưa thiết kế của Paparino và nó đi vào dĩ vãng. Giá trị duy nhất mà Paparino để lại là ý tưởng trong Enrico về mẫu xe rẻ tiền, kinh tế và ngay cả phụ nữ cũng sử dụng được để “đặt Italy lên những bánh xe”. Muốn vậy, chiếc xe phải dễ sửa, dễ dùng và tránh bùn đất bắn lên chân người lái. Enrico cho triệu tập kỹ sư trưởng thiết kế máy bay D’Ascanio, người vốn dĩ không ưa thiết kế của các loại xe máy truyền thống. Theo D’Ascanio, xe máy thời đó có chỗ ngồi không thoải mái, dễ bị bẩn khi đi đường, cơ chế dùng xích nguy hiểm và đặc biệt khó thay bánh mới khi bị thủng săm.

Đối với phụ nữ, Vespa thể hiện cho thời trang, cá t�nh và sự phóng khoáng bản năng. (Ảnh: Piaggio)
Với phụ nữ, Vespa thể hiện cho thời trang, cá tính và sự phóng khoáng bản năng. (Ảnh: Piaggio)

D’Ascanio quyết định làm cuộc cách mạng bằng việc đưa thiết kế máy bay lên những chiếc xe máy. Ông chế tạo một “xe không khung” xe với những tấm kim loại dập và hàn lại. Ngày nay, kỹ thuật được gọi là monocoque hay unibody. Chỉ trong 3 tháng, D’Ascanio khiến Enrico sửng sốt khi trình làng sản phẩm mới. Và lần này, Enrico thốt lên: sembra una vespa – trông nó như con ong ấytrước vẻ đẹp gợi cảm, lịch lãm, đường cong khí động học tiện dụng và tiếng động cơ 98 cc “phạch phạch” đặc trưng. Và cái tên Vespa xuất xứ từ đó.

Như những gì D’Ascanio mong muốn, cấu trúc chiếc Vespa đầu tiên khác lạ hoàn toàn nhờ khung chắn đằng trước và sàn xe rộng rãi, tránh cho người lái lấm những vết bùn đất trên đường phố Italy lổn nhổn và lồi lõm sau chiến tranh. Tay lái Vespa không khác xe đạp để tạo cảm giác thân thiện. Bánh xe dùng cỡ 8 inch và gắn vào xe chỉ bằng một bên. Đặc biệt, trục trước lấy từ thiết kế càng hạ cánh của máy bay.

Vespa 98 cc, công suất 3,5 mã lực, được giới thiệu lần đầu năm 1946 do câu lạc bộ Golf thành Rome tổ chức trước các nhà lãnh đạo. Ngay sau đó, giới truyền thông thi nhau đưa tin Vespa là sáng chế đầu tiên của Italy sau chiến tranh và thực sự hữu ích. Những phụ nữ sau khi “làm quen” đã “mê như điếu đổ” bởi mặc váy cũng đi Vespa được.

Những hình ảnh làm nên một Vespa huyền thoại. (Ảnh)
Những hình ảnh làm nên một Vespa huyền thoại và là hồi ức của nhiều thế hệ thanh niên Italy. (Ảnh: Larioriders)

Trước thành công ban đầu, Piaggio bắt tay sản xuất lô 100 xe đầu tiên. Nó nhanh chóng hết sạch. Trong 1946, tổng số có 2.181 chiếc Vespa bán ra. 1947, số lượng tăng lên 10.535 và 1948 là 18.922 xe. Những năm tiếp theo, Piaggio liên tục cải tiến Vespa cho đẹp, tiện dụng, hiện đại hơn để nó hãnh diện đi khắp các nẻo đường từ Italy tới toàn châu Âu, châu Mỹ và châu Á. Năm 1951, không dưới 20.000 tín đồ Vespa tới Italy tham gia “Vespa Day” để thể hiện cho sự tự do, phóng khoáng và thân thiện. Vespa trở thành nhân vật trên phim, trong những câu truyện và các show quảng cáo. Năm 1956, Vespa chính thức đạt ngưỡng một triệu xe. Từ 1946 tới 1965, năm Enrico mất, Piaggio sản xuất 3.350.000 chiếc Vespa tính riêng tại Italy, với tỷ lệ cứ 5 người dân có một người sở hữu Vespa.

Sự đam mê của giới trẻ biến Vespa nhanh chóng nổi tiếng nhưng tiềm ẩn những định kiến khó thay đổi. Một câu lạc bộ Vespa hơn 50.000 thành viên đã ra sức phản đối sự có mặt của Lambretta, mẫu xe scooter bị cho là “ăn cắp” thiết kế của Vespa do hãng Innocenti sản xuất những năm 1950.

Kể từ khi “con ong” đầu tiên chào đời, đến nay Vespa đã được nâng cấp, cải tiến từ động cơ mạnh hơn, hệ thống xăng, hệ thống truyền động, phanh, kiểu dáng đa dạng… Tổng số có 89 kiểu xe “giống” Vespa được nhân bản với khoảng 20.000 thay đổi so với chiếc đầu tiên và 1.500 chi tiết máy được thiết kế lại. Tuy nhiên, những thay đổi dù lớn đến đâu cũng đều phải tuân thủ nguyên tắc ban đầu của Piaggio: Vespa luôn phải là một chiếc xe bền, thanh lịch và quan trọng nhất là không đắt tiền.

Trọng Nghiệp

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: